De milieubeweging wordt voor een belangrijk deel geinspireerd door
angst voor overbevolking. Eén van de eersten in de geschiedenis die
die angst onder woorden bracht was de Britse dominee en wetenschapper
Robert Malthus (1766-1834). Zijn opvattingen zouden er op neerkomen dat
de mens er maar op los fokt en dat de voedselproductie dat nooit bij
kan houden. Het is een onheilsvoorspelling die menige groene doemdenker zeer
aanspreekt en om die reden worden groenen ook wel ‘Neo-Malthusianisten’
genoemd. Maar Malthus zelf was minder somber volgens de Amerikaanse
hoogleraar Ross Emmett: hij voorzag weliswaar problemen door
overbevolking, maar hij zag ook mogelijkheden om die te voorkomen. Door
de combinatie vrije markt/sterk gezin zou de ‘redelijke’ mens zijn
kindertal beperken en de productie op peil kunnen houden en zo een welvarende maatschappij in stand kunnen houden. Met die visie hoort hij eerder bij de tegenstanders van de milieubeweging; Malthus was geen Neo-Malthusianist. Het woord is aan professor Emmett
Robert
Malthus wordt vaak vergeleken met ‘Scrooge’, de vrekkige koopman uit "A Christmas Carol" die op het
verzoek om een gift voor de armen reageerde met: "Als zij (de armen) liever
sterven moeten zij dat maar doen, en zo het bevolkingoverschot
verminderen"( Dickens 1843/1984, 38- 39)
"Overbevolking" - dat is de gebruikelijke
samenvatting van Malthus’ bevolkingstheorie. De wereld heeft te veel bewoners en omdat de
voedselproductie geen gelijke tred kan houden met de voortplanting, zullen er
mensen de hongersdood sterven. De naam Malthus wordt veel genoemd in het hedendaagse
milieudebat. Diegenen die geloven dat er een tekort aan grondstoffen dreigt en dat
we snel moeten handelen om een bevolkings- en milieuramp te voorkomen worden
vaak Neo-Malthusianisten genoemd. Voor
hen is Malthus een van de eersten die deze problematiek onderkenden.
Daartegenover staat een groep die ik Neo-institutionalisten noem. Met Julian Simon als voorbeeld,
geloven zij dat menselijke inventiviteit en de uitbreiding van vrije markten de
wereld hebben verbeterd en overbevolking tot een ondergeschikt probleem hebben gemaakt
- als het al een probleem is. Zij kritiseren de Neo-Malthusianisten met
verwijzing naar Malthus’ reputatie als ‘Scrooge’ .
Malthus was echter geen ‘Scrooge’. Zijn aandacht voor de armen en zijn inzet voor een beleid dat
ten goede komt aan alle leden van de gemeenschap blijken duidelijk uit zijn werk. Zijn reputatie geeft een verkeerd beeld van zijn bevolkingstheorie
- een streek die hem geleverd is door zijn tegenstanders uit de 19e
eeuw.
Deze herbeschouwing zal aantonen dat Malthus ‘Population
Principle’ vooral staat voor een beleid dat economische vrijheid bevordert.
Zijn visie met betrekking tot menselijke vooruitgang was er meer een van
voorzichtig optimisme dan van het cynisme dat wij verbinden aan ‘Scrooge’.
Samenvattend liggen Malthus’ denkbeelden dichter bij het standpunt van
de huidige Neo-institutionalisten dan bij dat van de Neo-Malthusianisten.
sorry maar ik denk dat albert weer een slachtoffer is geworden van de linkse propaganda op TV.
Als je namelijk de wereld rondreist dan zul je constateren dat juist het omgekeerde is gebeurt de laatste jaren. Mensen hebben zelfs in de meest afgelegen plekken gewoon internet. Dat is veel meer de situatie. Alleen worden er altijd op de TV weer een primitieve stam gevonden en gebracht alsof dat typisch is voor een continent. China is zich in razend tempo aan het onwikkelen en India ook en daar zit al een groot deel van de bevolking van de aarde, dus het gaat helemaal niet slecht met de wereld.
en ja er zijn nog wel een paar delen maar er nog altijd honger geleden wordt maar dat is ook al eeuwig zo in die gebieden (sahel met name) en dat zijn ook gebieden waar mensen niet kunnen overleven, nu niet en vroeger ook niet.
Het gaat in vergelijking met 40 jaar geleden gewoon heel goed en mensen worden ouder en overleven ook meer (nu al 8 miljard). Mensen hebben wereldweid toegang tot mediche voorzieningen en scholing. En in de praktijk blijkt ook dat juist meer mensen meer welvaart geeft, want hoe meer mensen er zijn hoe meer slimme mensen en die kunnen dan samen de laatste problemen oplossen die er nog zijn.
maar de linkse propaganda op TV doet net of afrika nog rond het kampvuur danst.
laat je niet bedonderen en ga een keer zelf kijken.
Volgens mij heb je voorgaande of niet of nauwelijks gelezen of niet begrepen. Ter informatie: ik heb al zo’n beetje de hele wereld rondgereisd. Op Australië en Antarctica na ben ik op alle continenten geweest (totaal in ruim 70 landen).
Het gaat ook niet slecht met de mens. Dat is ook niet mijn punt. Het gaat slecht, en steeds slechter, met de natuur. Kortom: de wereld is gigantisch ecologisch overbevolkt met mensen. En dat heeft niets te maken met linkse propaganda. Volgens mij kijk jij teveel naar rechtse propaganda.
Ik zou zeggen: laat je niet bedonderen en ga een keer zelf kijken in de nog resterende wouden en tropische bossen hoe de natuur daar nog steeds wordt vernietigd. Er zijn gewoon teveel mensen!
Tussen haakjes: er leven helaas al 7 miljard mensen op onze planeet, maar het zijn er nog geen 8 miljard.
Ecologische Overbevolking
De wereld is nu al gigantisch overbevolkt met mensen. En dan bedoel ik dat niet in de eerste plaats omdat er nu al mensen sterven van de honger en dat dat in de toekomst alleen maar erger zal zijn (hoewel dat tijdelijk zou kunnen worden vertraagd als we wat minder voedsel zouden verspillen o.a. door middel van een betere infrastructuur). Ook bedoel ik dat niet met betrekking tot het steeds schaarser worden van de grondstoffen totdat ze een keer opraken (we kunnen tegen die tijd genoeg duurzame alternatieve oplossingen bedenken).
Nee. Ik bedoel dat onze planeet primair nu al ecologisch enorm overbevolkt is. Van onze soort bestaan veel te veel exemplaren wanneer je hem vergelijkt met de hoeveelheid leden van andere zoogdiersoorten van ons formaat. Van geen enkele andere zoogdiersoort van gemiddelde omvang bestaan en heeft er ooit in de evolutionaire geschiedenis zoveel stuks bestaan als van de onze. Kijk naar de andere primaten. Nooit hebben die per soort ooit een aantal van honderd miljoen bereikt, laat staan één miljard. En tegenwoordig worden ze grotendeels met uitsterven bedreigd. Met onze mensaapverwanten gaat het zelfs nog slechter. En zo is het gesteld met veel huidige grote zoogdiersoorten. Welke van hen haalt de tien miljoen stuks. Volgens mij geen enkele. Vele soorten bestaan slechts uit enkele tienduizenden exemplaren. Slechts sommigen hebben meer dan één miljoen leden.
Van Homo sapiens bestaan er meer dan zeven miljard! Dat is dus niet alleen veel te veel in verhouding tot alle andere vergelijkbare zoogdiersoorten. Nee, het is veel erger. Onze soort verdringt enkel en alleen al met zijn aantal en zijn manier van leven alle andere diersoorten en plantensoorten op onze planeet. Natuurlijk kan zijn aantal nog een tijd groeien zonder dat hij honger lijdt. Ten eerste door nauwelijks voedsel meer te verspillen en daarna door alle nog bestaande natuurgebieden te vernietigen en om te ploegen tot landbouwgrond. Want elk mens heeft voor zijn bestaan een minimaal stukje aarde nodig (voor voedelverbouwing, huisvesting, infrastructuur etc.). En die kan hij alleen verkrijgen door dat stukje van de nog resterende andere soorten af te pikken. Want die kunnen nu eenmaal toch niets tegen de mens beginnen. En natuurlijk kan onze soort in de toekomst zijn behoefte aan energie leren matigen en overgaan tot duurzamere vormen ervan. Kortom, de mens zou wellicht een tijd lang met veel meer leden dan de huidige zeven miljard kunnen leven mét energie en zónder honger.
Maar in wat voor een wereld? In een wereld die praktisch ontdaan is van alle natuur. Willen we dat? Willen we leven zonder natuurgebieden? Willen we een vernietiging van alle nog overgebleven natuurlijke flora en fauna? Willen we een einde van de biodiversiteit? En als alle grond tenslotte in gebruik is en de mens blijft nog steeds in aantal toenemen. Wat dan? Dan zal de honger uiteindelijk toch toeslaan. Want de mensheid groeit weliswaar, maar de aarde groeit helaas niet mee.
Conclusie: de hele bovenstaande discussie over of Malthus gelijk had/heeft wat zijn bevolkingstheorie betreft is zinloos. In deze discussie wordt alleen maar gekeken naar demografische, economische en voedselvoorzienende aspecten. Maar aan de ecologische gevolgen wordt in bovenstaande artikel totaal voorbijgegaan. De wereld is nu al overbevolkt. We vernietigen nu al de natuur. En dat ondanks de goedbedoelde aktiviteiten van milieu- en natuurbeschermers. Want ook de huidige, door vele regeringen, ingestelde natuurgebieden zullen het in de toekomst moeten ontgelden door de ongebreidelde menselijke bevolkingsgroei. Zoals ik al zei: ieder mens heeft een stukje grond nodig. Natuurbescherming kan dus alleen effectief zijn als dat samengaat met het propageren van het hebben van een klein gezin van maximaal twee kinderen. Natuurlijk het liefst op geheel vrijwillig basis en anders met behulp van stimulerende regeringsmaatregelen. Dat is ook meteen de beste vorm van ontwikkelingshulp die de rijke landen de arme landen kunnen bieden.
Beste Albert,
Uw commentaar wordt vaak gehoord. Veel mensen zijn ervan overtuigd dat de wereld en de natuur door de miljarden mensen die erop wonen (op termijn)wordt uitgeput en vernietigd met het einde van de menselijke soort als uiteindelijk gevolg. Dat is een tamelijk wijdverbreid gevoel in de westerse wereld. En nuchtere blik op de feiten geeft m.i. echter een ander beeld. Dat wordt uiteengezet in mijn artikel ‘bedenkingen tegen duurzaamheid’ op deze site. Wellicht de moeite waard om eens te lezen. Koos Tjalma
Beste Koos Tjalma,
Nee, ik ben helemaal niet bang voor het einde van de menselijke soort. Niet de mens zal van de overbevolking de dupe zijn, er zullen er altijd genoeg overleven, maar de biodiversiteit. Door de enorm groeiende dominante positie van de mens zullen vele andere diersoorten uitsterven. Dat zal de wereld er niet aantrekkelijker op maken. Trouwens dat uitsterven is nu al aan de gang.
Ik weet dat in de evolutionaire geschiedenis van onze planeet vaak vele diersoorten zijn uitgestorven, tot 90% aan toe. Maar er was altijd weer een kans om nieuwe soorten te laten ontstaan. Maar omdat de mens zo wijdverbreid aanwezig is op aarde zal het in de toekomst alleen maar moeilijker worden voor nieuwe soorten van gemiddelde grootte om te evolueren. Kortom, mijn doemscenario is dat in de toekomst de mens zo’n beetje de enige zoogdiersoort van zijn lichamelijke omvang zal zijn, omringd door die soorten die voor hem van nut zijn. De natuur, zoals wij die nu nog kennen, zal enorm zijn gedecimeerd.
De bevolkingsgroei staat in direct verband met een aantal ontwikkelings factoren, zoals gezondheidszorg, sociale zekerheid en economische ontwikkeling. Arme bevolkingsgroepen produceren meer kinderen. Een van de oorzaken is ook de hoge kindersterfte.
Het is dus in menselijk opzicht wel van belang om deze factoren die leiden tot hoge bevolkingsaanwas teniet te gaan doen.
Een welvarende bevolking, waar gezondheidszorg voor iedereen aanwezig is, er oude dagsvoorzieningen zijn en economische voorspoed, heeft een veel lagere bevolkingsgroei.
Uiteindelijk lopen we wel aan tegen natuurlijke grenzen (maar die grenzen liggen anderzijds niet volledig vast en zijn met technologie te beinvloeden) als de wereldbevolking onbeperkt groeit.
Het is dus in ons eigen belang (en niet in de laatste plaats ook in het belang van de massa’s armen) als de arm-rijk kloof wordt overbrugd, en daarmee ook de enorme bevolkingsgroei kan worden geremd.
Nieuw commentaar posten